พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ (พ.ร.ป.) ว่าด้วยการได้มาซึ่งสมาชิกวุฒิสภา พ.ศ. 2561 มาตรา 76 เป็นบทบัญญัติสำคัญในหมวดบทกำหนดโทษ ที่มุ่งเน้นการควบคุมความโปร่งใสและป้องกันไม่ให้กลุ่มการเมืองหรือผู้มีอิทธิบททางการเมืองเข้าไปแทรกแซงกระบวนการเลือกสมาชิกวุฒิสภา (สว.) สาระสำคัญของมาตรา 76 สามารถสรุปได้ดังนี้: 1. ขอบเขตการห้ามกระทำความผิดกฎหมายบัญญัติห้ามมิให้บุคคลเหล่านี้: กรรมการบริหารพรรคการเมือง หรือผู้ดำรงตำแหน่งอื่นใดในพรรคการเมือง สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร (สส.) สมาชิกสภาท้องถิ่น หรือผู้บริหารท้องถิ่น ผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมืองอื่น ๆ "กระทำการโดยวิธีใด ๆ เพื่อช่วยเหลือให้ผู้สมัครผู้ใดได้รับเลือกเป็นสมาชิกวุฒิสภา หรือเพื่อมิให้ผู้สมัครผู้ใดได้รับเลือก" (รวมถึงกรณีที่ตัวผู้สมัครเองยินยอมให้บุคคลดังกล่าวเข้ามาช่วยเหลือด้วย) 2. เจตนารมณ์ของกฎหมาย เนื่องจาก สว. ตามรัฐธรรมนูญถูกออกแบบให้มีความเป็นกลางทางการเมืองสูง และกระบวนการได้มาต้องปลอดจากการครอบงำของพรรคการเมืองหรือนักการเมืองอาชีพ มาตรา 76 จึงถูกนำมาใช้เป็นเครื่องมือทางกฎหมายในการสกัดกั้นการฮั้ว การจัดตั้ง หรือการใช้อิทธิพลทางการเมืองเข้าไปแทรกแซงการลงคะแนนในระดับต่าง ๆ (อำเภอ, จังหวัด, ประเทศ) 3. บทกำหนดโทษผู้ใดฝ่าฝืนบทบัญญัติในมาตรานี้จะต้องระวางโทษทางอาญาขั้นรุนแรง เช่น: มีโทษจำคุกตั้งแต่ 1 ปี ถึง 10 ปี หรือปรับตั้งแต่ 20,000 บาท ถึง 200,000 บาท (หรือทั้งจำทั้งปรับ) ศาลมีคำสั่งเพิกถอนสิทธิสมัครรับเลือกตั้ง หากผู้กระทำความผิดเป็นผู้ที่ได้รับเลือกเป็น สว. ไปแล้ว ศาลจะมีคำสั่งให้พ้นจากตำแหน่ง พร้อมทั้งต้องคืนเงินประจำตำแหน่งและประโยชน์ตอบแทนอื่น ๆ ที่ได้รับมาด้วย