"ขานนาค" ขาน หมายถึง กล่าว พูด เช่น ขานชื่อ หมายความว่าเรียกชื่อ ขานรับ หมายความว่าออกเสียงตอบเสียงเรียก นาค แปลว่า ผู้ประเสริฐ ผู้ไม่ทำบาป หมายถึงผู้ที่เตรียมเข้าอุปสมบทเป็นภิกษุ โดยปรกติในวันสุกดิบหรือเช้าวันบวช ชายผู้มีความประสงค์จะบวชเป็นภิกษุ จะมีพิธีปลงผมคือโกนผมโกนคิ้วแล้วอาบน้ำแต่งตัวนุ่งขาวห่มขาว ซึ่งเรียกว่า นาค ถ้ามีการทำขวัญนาคก็มักจะต้องปลงผมและทำพิธีก่อนวันบวช เมื่อรวม ขาน และ นาค เป็น ขานนาค หมายถึง กล่าวรับคำแและตอบข้อถามของอุปัชฌาย์และพระกรรมวาจาจารย์ต่อหน้าพระสงฆ์ในพิธีบรรพชาอุปสมบท ในพิธีนาคจะเข้าไปนั่งอยู่ต่อหน้าพระอุปัชฌาย์ พระกรรมวาจาจารย์ และพระสงฆ์ พร้อมทั้งมีเครื่องอัฐบริขารครบถ้วน นาคจะกล่าวคำขอบวชต่อหน้าพระอุปัชฌาย์ แล้วจะตอบข้อซักถามเกี่ยวกับคุณสมบัติและความพร้อมของผู้ขอบวชต่อพระกรรมวาจาจารย์ รวมเรียกว่า การขานนาค ต่อมาอนุโลมเรียกคำที่นาคต้องท่องเพื่อกล่าวในพิธีบรรพชาอุปสมบททั้งหมดว่าการขานนาค เช่น จะบวชอยู่อาทิตย์หน้านี้แล้ว ท่องขานนาคได้หรือยัง อ้างอิง : หนังสือนานาสาระภาษาและวัฒนธรรมไทย ฉบับราชบัณฑิตยสภา 🙏🏻ขอบคุณข้อมูล : สำนักงานราชบัณฑิตยสภา จัดทำโดย : ห้องสมุดประชาชนอำเภอขามทะเลสอ